به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی نوای آبیدر؛ بیکاری سال‌هاست به‌عنوان یکی از دغدغه‌های اصلی خانواده‌ها در سنندج و دیگر شهرهای استان کردستان مطرح است. بسیاری از جوانان تحصیل‌کرده، پس از پایان دانشگاه، چشم‌انتظار آزمون‌های استخدامی و فرصت‌های محدود اداری می‌مانند؛ فرصتی که گاه ماه‌ها و حتی سال‌ها به طول می‌انجامد. در این میان، پرسشی جدی پیش‌روی جامعه قرار دارد: آیا تنها مسیر موفقیت، پشت‌میزنشینی و استخدام دولتی است؟

واقعیت آن است که ساختار اقتصادی استان، ظرفیت جذب گسترده نیروی کار در بخش‌های اداری را ندارد. از سوی دیگر، رشد جمعیت جوان و افزایش فارغ‌التحصیلان دانشگاهی، رقابت برای فرصت‌های محدود استخدامی را شدیدتر کرده است. همین مسئله ضرورت بازنگری در نگرش‌ها نسبت به بازار کار را دوچندان می‌کند.

مهارت‌آموزی؛ حلقه مفقوده اشتغال پایدار

کارشناسان بازار کار بر این باورند که یکی از مهم‌ترین راهکارهای مقابله با بیکاری، توسعه مهارت‌های فنی و حرفه‌ای است. در بسیاری از کشورها و حتی استان‌های موفق داخلی، آموزش مهارت‌های کاربردی از سنین پایین آغاز می‌شود و جوانان پیش از ورود به بازار کار، توانایی انجام یک حرفه مشخص را به دست می‌آورند.

در سنندج نیز ظرفیت‌های متعددی برای توسعه مشاغل فنی، خدماتی و تولیدی وجود دارد؛ از صنایع دستی و مشاغل مرتبط با گردشگری گرفته تا تعمیرات تخصصی، فناوری‌های نوین، مشاغل ساختمانی، خدمات الکترونیکی و کسب‌وکارهای خرد خانگی. با این حال، نگاه سنتی بخشی از جامعه به مشاغل فنی همچنان مانعی در مسیر گرایش گسترده جوانان به این حوزه‌هاست.

بسیاری از فعالان اقتصادی معتقدند بازار کار امروز بیش از مدرک دانشگاهی، به مهارت عملی نیاز دارد. یک نیروی ماهر در حوزه برق ساختمان، جوشکاری، برنامه‌نویسی، طراحی گرافیک، مکانیک خودرو یا تولید محتوای دیجیتال، در صورت برخورداری از دانش و پشتکار، می‌تواند سریع‌تر از یک فارغ‌التحصیل بدون مهارت وارد چرخه درآمد شود.

تغییر نگرش؛ عبور از فرهنگ انتظار

یکی از چالش‌های جدی در مسیر مهارت‌آموزی، فرهنگ انتظار برای استخدام دولتی است. سال‌هاست که در ذهن بسیاری از خانواده‌ها، شغل دولتی به‌عنوان امن‌ترین و معتبرترین گزینه شغلی تعریف شده است. این در حالی است که ظرفیت دستگاه‌های اجرایی محدود بوده و پاسخگوی حجم بالای متقاضیان نیست.

تداوم این نگرش، نه‌تنها موجب اتلاف زمان جوانان می‌شود، بلکه فرصت‌های ارزشمند یادگیری و تجربه‌اندوزی را نیز از آنان می‌گیرد. جوانی که چند سال از بهترین دوره عمر خود را صرف انتظار برای یک آزمون استخدامی می‌کند، در واقع زمان طلایی کسب مهارت و ایجاد کسب‌وکار شخصی را از دست می‌دهد.

البته نمی‌توان نقش بیکاری ساختاری و کمبود سرمایه‌گذاری صنعتی در استان کردستان را نادیده گرفت؛ اما در کنار مطالبه‌گری از مسئولان برای ایجاد زیرساخت‌های اشتغال، مسئولیت فردی جوانان در توانمندسازی خود نیز اهمیت دارد. مهارت‌آموزی به معنای پذیرش نقش فعال در سرنوشت شغلی است؛ رویکردی که فرد را از حالت انتظار خارج و به کنشگری اقتصادی تبدیل می‌کند.

ظرفیت‌های مغفول در سنندج

سنندج به‌عنوان مرکز استان، از ظرفیت‌های متنوعی در حوزه خدمات، گردشگری، فرهنگ و هنر برخوردار است. حضور گردشگران در ایام مختلف سال، رونق بازار صنایع دستی، موسیقی و هنرهای بومی، و نیز گسترش فناوری‌های ارتباطی، زمینه‌ای مناسب برای شکل‌گیری کسب‌وکارهای نوآورانه فراهم کرده است.

برای مثال، آموزش مهارت‌های مرتبط با بازاریابی دیجیتال می‌تواند به فروش آنلاین محصولات محلی کمک کند. همچنین توسعه مهارت‌های فنی در حوزه تعمیرات، تأسیسات، فناوری اطلاعات و خدمات شهری، پاسخگوی نیاز روزافزون شهر خواهد بود. حتی در حوزه کشاورزی و صنایع تبدیلی نیز می‌توان با آموزش‌های تخصصی، ارزش افزوده بیشتری ایجاد کرد.

نقش مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای، دانشگاه‌ها و کارگاه‌های مهارتی در این میان بسیار مهم است. این مراکز می‌توانند با ارائه دوره‌های کوتاه‌مدت و کاربردی، جوانان را برای ورود سریع‌تر به بازار کار آماده کنند. همچنین حمایت از کارآفرینان جوان و ارائه تسهیلات خرد، می‌تواند انگیزه آغاز فعالیت‌های مستقل را افزایش دهد.

مهارت، مکمل توسعه منطقه‌ای

توسعه پایدار هر منطقه، نیازمند نیروی انسانی ماهر است. سرمایه‌گذاران زمانی تمایل بیشتری به فعالیت در یک استان نشان می‌دهند که از وجود نیروی کار آموزش‌دیده و توانمند اطمینان داشته باشند. بنابراین مهارت‌آموزی نه‌تنها یک راهکار فردی، بلکه بخشی از راهبرد کلان توسعه اقتصادی به شمار می‌رود.

اگر جوانان سنندج به سمت یادگیری حرفه‌های کاربردی حرکت کنند، به‌تدریج شبکه‌ای از کسب‌وکارهای کوچک و متوسط شکل خواهد گرفت که می‌تواند چرخ اقتصاد محلی را به حرکت درآورد. این روند، وابستگی به استخدام‌های دولتی را کاهش داده و تنوع شغلی را افزایش می‌دهد.

در نهایت، باید پذیرفت که حل معضل بیکاری تنها بر عهده دولت نیست. هرچند سیاست‌گذاری، جذب سرمایه و ایجاد زیرساخت‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای دارد، اما اراده فردی و تمایل به یادگیری نیز بخش مهمی از معادله اشتغال است. جوان امروز اگر یک مهارت بیاموزد، می‌تواند حتی در شرایط دشوار اقتصادی، مسیر درآمدزایی خود را هموار کند.

سنندج بیش از هر زمان دیگری به نسلی نیاز دارد که به جای انتظار، دست به کار شود؛ نسلی که مهارت را سرمایه بداند و با تکیه بر توانایی‌های خود، آینده‌ای متفاوت برای خویش و شهرش رقم بزند.

انتهای خبر/